logo

 

 

 

> خانه موزه > معرفی اثر

اثر هفته:


خودنگاره کمال الملک
محمد غفاری(کمال الملک)
حسن اسماعیل زاده
1300 هجری شمسی
رنگ و روغن روی بوم
49 * 67 سانتیمتر
شماره  65 موزه مجلس شورای اسلامی


 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

از مشهورترین آثار کمال الملک، یکی از خودنگاره (سلف پرتره) های او به شیوه رنگ ورغن است که در حال حاضر به عنوان اثر آغازین گالری نقاشی های موزه مجلس شورای اسلامی  به نمایش درآمده، این اثر که کمال الملک را در سنین 75 سالگی نمایش می­دهد متعلق به دوران اوج و کمال هنری ایشان در سال 1300 هجری شمسی است.


محمد غفاری معروف به کمال الملک که مشهورترین و بانفوذترین هنرمند در تاریخ هنر معاصر ایران است، در سال ۱۲۲۷ هجری شمسی در خاندان نقاش و هنرمند غفاری در شهر کاشان به دنیا آمد . او برادرزاده میرزا ابوالحسن غفاری معروف به صنیع الملک  نقاش­باشی و هنرمند بزرگ دوره ناصری بود . کمال الملک در دارالفنون تهران و نزد علی اکبر خان مزین الدوله به تحصیل نقاشی پرداخت و توانست نظر ناصرالدین شاه را به خود جلب کند. در ۱۲۶۱ ه.ش به «نقاش باشی» ملقب شد و در سال ۱۲۶۹ از طرف ناصرالدین شاه لقب «کمال الملک» را گرفت .


کمال الملک اساساً چهره نگار و منظره نگار بود که از ابتدا تمایلی آشکار به طبیعتگرایی اروپایی داشت و در دوره مظفر الدین شاه به اروپا رفت و بیش از سه سال را در فلورانس، رم و پاریس گذراند و در موزه ها به کپی کردن آثار استادانی چون رافائل، رامبراند و تیسن پرداخت که برخی از مهمترین این کپی ها نیز اکنون در موزه مجلس نگهداری می­گردند. پس از باز گشت از اروپا نیز از وابستگی به هنر آکادمیک قرن نوزدهم رها نگشت. کمال الملک آثاری چون «زرگر بغدادی» و «فالگیر بغدادی» (هردو متعلق به موزه مجلس) را هنگام اقامتش در عراق نقاشی کرد.


پس از انقلاب مشروطه، کمال الملک توانست مدرسه صنایع مستظرفه را در سال ۱۲۹۸ ه.ش تاسیس کند و تا سال ۱۳۰۷ ه.ش اداره این مدرسه را بر عهده داشت و در نهایت نیز به علت اختلاف با وزارت معارف، مدرسه را ترک کرد برخی از آثار خود را نیز به مجلس شورای ملی واگذار نمود و به ملک شخصی خود در حسین آباد نیشابور نقل مکان کرد . کمال الملک ۲۷ مرداد ۱۳۱۹ ه.ش در سن ۹۵ سالگی درگذشت و در باغ آرامگاه عطار نیشابوری به خاک سپرده شد.


گفتنی است از کمال الملک سلف­ پرتره های دیگری نیز در سایر موزه ها همچون موزه ملی ملک و موزه هنرهای زیبای کاخ سعدآباد تهران موجود است که چهره کمال الملک را در سنین مختلف بازنمایی می­کنند.

 

میثم رضایی مهوار- کارشناس موزه داری